بسم الله الرحمن الرحیم     مثبتیت اصل عدم ضرر برای اثبات صحت ضمان در فرع عروه سید فرمودند در ضمان ده امر شرط است. اول ایجاب است، دوم قبول است. سوم تا ششم مربوط به شرائط متعاقدین است، تا ده شرط اینجا فرمودند. شرط اول و دوم را تا جایی که ممکن بود بررسی […]

بسم الله الرحمن الرحیم         عدم تلازم حق رفع الدعوی با حق رد در مضمون عنه؛ حیثیت تقییدیه ضرر بحث ما در بیع الدین بود. فرمودند محتاج به رضایت و قبول مدین نیست. مالک ذمه دیگری بدون اطلاع مدیون، یا حتی بدون رضایت او دین و ذمه او را به دیگری می‌فروشد؛ […]

بسم الله الرحمن الرحیم   بررسی نقض شرطیت رضایت مضمون عنه در بیع الدین ادعای اجماع بر جواز بیع الدین مطلقا بحث در ضمان متبرع بود. اگر شخصی دین دیگری را ضامن شود، آیا رضایت مضمون عنه شرط است یا نه؟ بحث تا این جا رسید که رضایت مضمون عنه معتبر نیست، و ضمان متبرع […]

بسم الله الرحمن الرحیم     تعلق حق مشتری به عین خارجی در بیع کلی فی المعین؛ کلام شیخ و میرزای قمی دیروز بیان شد که وقتی متبرع ضمان انجام می‌دهد، از ناحیه مضمون له کار تمام است و ضمان منعقد است و دیگر حق مطالبه از مضمون عنه ندارد. اما در فرع دوم این […]

بسم الله الرحمن الرحیم     تبین دو فرع در عبارت مقنعه و نهایه؛ انعقاد ضمان و رد مضمون عنه بحث در کلام سید در ضمان تبرعی بود. وأما رضي المضمون عنه فليس معتبراً فيه، إذ يصح الضمان التبرعي ، فيكون بمنزلة وفاء دين الغير تبرعاً حيث لا يعتبر رضاه. وهذا واضح فيما لم يستلزم […]

بسم الله الرحمن الرحیم     برکت رفت‌وبرگشت در کلمات علماء دیروز در مباحثه عبارتی مطرح شد. آقایان هم اشاره فرمودند. در مباحثات علمی و بحث‌های طلبگی نوعاً هیچ حرفی زده نمی‌شود مگر این‌که فضای بحث تاب این را دارد که رفت‌وبرگشت شود و وجوه مختلفش مطرح شود. اتفاقا به‌خاطر غموض و عمق مباحث علوم […]

بسم الله الرحمن الرحیم     تذکر نکته دیروز از مستمسک کلمه‌ای را از حافظه عرض کردم. عرض کردم مرحوم آقای حکیم پنج وجه می‌گویند و نظر سید را هم به‌عنوان ششم مطرح می‌کنند. پنج وجه را به این صورت گفتم؛ قبول یا شرط است یا جزء است. یا شرط و جزء نیست. درحالی‌که اشتباه […]

بسم الله الرحمن الرحیم     تلقی نادرست محقق اول و علامه در مختلف از کلام شیخ طوسی در مسأله اعتبار رضایت مضمون عنه یکی انگاری دو فرع فقهی   بحث ما در فرع عروه بود. سید فرمودند: وأما رضی المضمون عنه فليس معتبراً فيه، إذ يصح الضمان التبرعي ، فيكون بمنزلة وفاء دين الغير […]

بسم الله الرحمن الرحیم     قدر متیقن از اجماع عدم شرطیت رضایت مضمون عنه سید در عروه و همچنین در مستمسک فرمودند که به رضایت مضمون عنه نیاز نیست، مگر اینکه؛ «واضح فيما لم يستلزم الوفاء أو الضمان عنه ضرراً عليه أو حرجاً»[1]. عرض کردم نسبت به اجماعی که محقق اول صریحاً در نکت […]

بسم الله الرحمن الرحیم     بررسی اجماع عدم شرطیت رضایت مدیون در قضاء دین و تسری آن به مضمون عنه مخالفت سید یزدی با اجماع، در شرطیت رضایت مضمون عنه در صورت حرج سید فرمودند: وأما رضي المضمون عنه فليس معتبراً فيه، إذ يصح الضمان التبرعي، فيكون بمنزلة وفاء دين الغير تبرعاً حيث لا […]