فصل دهم

نشوز و شقاق

☐  تعريف نشوز و شقاق

و آن [= نشوز] حاصل [مى‌شود] به تخلّف هر كدام از زوجين منفردا، از اداى حق واجب ديگرى. و «شقاق» مخصوص است به تخلّف هر دو باهم از اداى حق واجب ديگرى بر او.

اگر از زوجه، امارات نشوز از واجبات زوج ظاهر شد، جايز است براى زوج بعد از موعظه، هجر كردن زن در فراش به روبرگرداندن از او در محل اضطجاع، و در اين حال زدن او جايز نيست. و در صورت تحقق نشوز و امتناع از استمتاعِ واجب بر زن، زدن او ـ به نحوى كه مشتمل بر تدريج و محافظت بر تجنّب مواضع خطر و ايجاب ديه باشد ـ جايز است؛ پس موعظه و هجر، براى دفع نشوز و منع از حدوث آن است در آخرين استمتاع مقصود و واجب بر زن، و ضرب، براى رفع آن و منع از ابقاى آن است.

☐  نشوز زوج

اگر از زوج، نشوز و منع حقوق واجبه بر خودش ظاهر شد اگر چه در بعضى حقوق زوجه باشد، پس مى‌تواند زوجه پس از وعظ و مطالبه، مرافعه به حاكم نمايد، و هجر و ضرب جايز نيست.

و بر حاكم است امر به معروف و نهى از منكر و الزام به اداى حق زوجه؛ و اگر