1
مىگيرد عده حره را كه چهار ماه و ده روز است؛ و غير ام ولد اكتفاى به دو ماه و پنج روز مىنمايد، يا اوهم چهار ماه و ده روز عدّه مىگيرد و اين احوط است. و در طلاق بائن اتمام مىنمايد عده سابقه را.
اگر زوجِ امه غير صاحبه ولد، وفات كرد، پس از آن قبل از انقضاى عدّه آزاد شد، اتمام مىنمايد عده حره را كه 4 ماه و 10 روز است.
اگر مولى بعد از وطى تدبير كرد امه را، عده مىگيرد بعد از وفات مولى با بقاى حكم وطى به چهار ماه و ده روز؛ و اگر عتق منجّز در حال حيات خودش كرد، به سه قرء يا سه ماه عده مىگيرد به سبب وطى مذكور از روز عتق؛ و اگر وفات كرد بعد از عتق منجز قبل از انقضاى عدّه ، پس احتياط در اعتداد به مثل صورت تدبير كه 4 ماه و ده روز است ترك نشود. اسباب ملكيت از بيع و استغنام و صلح و ارث و غير اينها، مشترك هستند در وجوب استبرا و سقوط آن.
اگر زوجه خود را خريد، نكاح باطل مىشود؛ لكن بر او وطى او بدون استبرا جايز است. و اگر زوج ابتياع كرد يك سهم از دو شريك در زوجه را، حرام مىشود وطى او؛ و هم چنين اگر حره زوج خود را خريد، حرام مىشود وطى.
اگر مملوكِ مأذون ابتياع كرد امه اى را و استبرا كرد او را، كافى است در حق مولى اگر خواست وطى نمايد او را با علم يا اطمينان به سبب اخبار مملوك از استبرا.
مجرد مكاتبه با امه، موجب حرمت وطى او است بر حسب آنچه در مكاتبه مذكور مىشود. و اگر مكاتبه منفسخ شد، حلال مىشود وطى او بدون استبرا. و هم چنين اگر ارتداد ملّى حاصل شد براى مولى يا امه ـ كه موجب حرمت وطى در حال ارتداد است ـ پس عود به اسلام نمود، استبرا واجب نيست به مجرّد حرمت وطى مگر با تحلل بيعى كه موجب استبرا باشد يا وطى محترمى مثل شبهه كه موجب استبرا باشد.