فصل شانزدهم

نماز مسافر

شروط تقصير

شرط اولِ تقصير: قصد مسافتِ شرعى

1 . معتبر است در تقصيرِ مسافر، «قصد مسافت»، و آن عبارت است از: «هشت فرسخ» كه هر فرسخى عبارت از «سه ميل» است؛ و مرجع در تشخيص اينها، عرف است.

و دور نيست مقدار تقريبى هر ميلى 4000 (چهار هزار) ذراع از مستوى الخلقه (از مرفق تا آخر وسطى كه مقدّر است ذراع در طول، به 24 عرض انگشت)، يا چشم انداز متعارف از زمين مى‌شود و عرض انگشت، هفت جوى متلاصق؛ و عرض جو، هفت مواز متوسطِ از موى اسب باشد.

مبدء تقدير مسافت

و مبدء تقديرِ مسافتِ مذكور، اوّلْ مكانِ صدقِ مسافر است عرفاً.

و اظهر، اختلافِ صدقِ مسافر است، به اختلاف قصد غايت؛ و قاصد توابعِ بلد، عرفاً مسافر نيست، به خلاف قاصد خروج از بلد و توابع، [ كه ] مسافر است از اوّل خروج.

و مبدء تقدير، خروج از سورِ بلد و نهايت آن است در بلاد متعارفه؛ و در غير آنها، خروج از محلّه كه به منزله شهرى است مبدء حسابِ مسافت [ است ]؛ و حكم تقصير، بعد از خروج از حدّ ترخّصِ آخرِ بلد، يا آخرِ محلّه است كه به تقدير صحيح، به منزله بلد است.