1
مىشود با قطع نظر از مرجوحيّت اطلاق مگر براى جنب فى الجمله . و اگر گفت «لااكلّم أحدا» داخل نمىشود قرائت قرآن و نقل كلام غير ( مگر با قصد معنى در موارد مناسبه . و با كلمه مهمله حنث نمىشود ) بنا بر اظهر ، در صورت عدم قصد خلاف با قرينه يا بدون آن چنانچه گذشت .
و در هر دو قسم از حلف ، با كتابت و اشاره حنث واقع نمىشود مگر در صورت استثناى اخير . و هم چنين اشاره اخرسِ بعد از نطق، حنث نمىشود اگر چه سائر احكام كلام بر آن مرتّب است .
اگر بگويد : «لاكلّمتك فتنحّ عنّى» حنث واقع مىشود ؛ مگر با قرينه يا قصد كلام خارج از اين مجلس فعلى ؛ به خلاف تقييد يا توضيح متعلّق يمين ، مثل «ابدا» و نحو آن يا تعليل به حاسد بودن و نحو آن .
و شتم ، مثل تحيّت و تسليم ، كلام است و حنث است مگر با قرينه يا قصد خلاف .
و حلف بر ترك مهاجرت ، حنث نمىشود به مكاتبه و مراسله مگر با قرينه و يا قصد عموم .
اگر حلف بر ترك تكلّم با كسى كرد ، پس تكلّم با ديگرى كرد به قصد اسماع اوّلى ، حنث نمىشود مگر در صورت استثناى متقدّم ؛ و اگر تكلّم با او كرد لكن [ او ]مشغول شد از شنيدن آن ، اظهر حنث است ؛ [ ونيز ] اگر در حال نوم و مثل آن تكلّم كرد با او ، حنث نمىشود . و سلام نماز به قصد مأمومى كه مورد حلف باشد ، حنث است ( بنا بر آنكه اگر تحيّت، مقصود باشد، مجزى است ) .
10. تسرّى ، به ستر مملوكه خود از چشم مردم و وطى و انزال، حاصل مىشود ؛ و محتمل است كفايت وطى در صدق، اگر چه به اختلاف عرف ازمنه و امكنه مختلف است.