نمى‌كند و در تمام سالْ محتاج خواهد بود، اظهر جواز اخذ زكات است اگر چه موضوعِ محتاجْ محقّق كردنِ در خودش، معصيت باشد؛ پس عاصى است به ترك تكسّب. و جايز است اخذ زكات براى غير مكتسِب فعلاً اگر چه احوطْ تركِ در دفع و اخذ [ است ] مگر به تدريج كه به آن اشاره شد؛ و اگر نداند، مجزى نيست دفع زكات به او.

و «محبوس» در زمان عجزِ از اكتساب و استقراض و نحو آن، در حكم قادر بر اكتساب است كه قدرت بر فعليّت استفاده درمقدارى از زمان ندارد.

و «ابن السبيل» اگر چه چنين است، لكن مقابله در آيه شريفه، اقتضاءِ مغايرتِ مرادِ از فقير با ابن السبيل مى‌نمايد؛ و لذا احوط، ترك ادا و اخذ زكات است به عنوان فقر براى او.

   پرداخت زكات به شاغلين علوم دينى

كسانى كه متمكّن از كسب هستند و لكن اشتغال به تفقّهِ واجب عينى يا كفايى، يا مستحبِ از تعلّم و تعليم علوم دينيّه، مانع از تكسّب است، جايز است براى آنها گرفتن زكات. و مختصّ نيست علوم واجبه و مستحبّه به اغنيا يا فقراى عاجزينِ از كسب، اگر چه واجب است تكسّب براى نفقه واجب النفقه براى قادرِ فارغ؛ لكن موضوعِ فارغ بودن اگر مطلوب شد اعدام آن شرعاً به شاغل بودن [ به ] شغلى مخصوص، حرمت اخذ زكات در آن نيست؛ چنانچه در ارتكاز، مفيد بودنِ اين اشتغالات براى جامعه مسلمين، قياس به مرتبه استفاده از آنها به سبب آن اشتغالات نمى‌شود. و جايز است تركِ اخذ با اين شغل، يا اشتغالات به عبادات مستحبّه، براى كسى كه مى‌تواند قناعت و تعيّش يا صبر و تحمّل نمايد براى نفقه خودش، نه براى نفقه عيال واجب النفقه خود؛ و بعض صور آن، از مراتب عاليه زهد در دنيا محسوب مى‌شود؛ لكن با اشتغالات مستحبّه، احوط عدم اخذ زكات است مگر به تدريج، به نحوى كه گذشت.

و صاحب صنعت و امثال آن، اگر فايده سالش كافى براى سال نيست لكن سرمايه